သန္႔ရွင္း က်န္းမာ တို႔ကမၻာ


ကၽြန္မက ခရီးသြားမ်ားသူတစ္ေယာက္မို႔ ျပည္တြင္း ျပည္ပ ခရီးေတြသြားတိုင္း လမ္းခရီးမွာ သန္႔စင္ခန္းေတြ သံုးရတာ အဆင္မေျပမႈေလးေတြ ၾကံဳေလ့ရွိပါတယ္။ ျမန္မာျပည္မွာ ေမြးဖြားၾကီးျပင္းလာသူမို႔ ေတာ္ရံုအဆင္မေျပမႈေတြကို ေက်ာ္လႊားႏိုင္ေပမယ့္ သာမန္ထက္ပိုတဲ့ အဆင္မေျပမႈေတြရွိခဲ့ရင္ေတာ့ စိတ္မသက္မသာ ျဖစ္ရစျမဲပါ။

ေန႔စဥ္ဘဝရဲ႔ တစိတ္တေဒသ ျဖစ္တဲ့အေလွ်ာက္ ဖြ႔ံျဖိဳးျပီးေဒသေတြမွာ ဖြံ႔ျဖိဳးတဲ့ အေလ်ာက္ သန္႔စင္ခန္းအတြက္ ကိန္းၾကီးခန္းၾကီးႏိုင္သူေတြ ရွိသလို မဖြံ႔ျဖိဳးေသးတဲ့ ေဒသေတြမွာေတာ့ ဘဝကို ေရာင့္ရဲလြန္းစြာ ျဖတ္သန္းေနသူေတြကိုေတြ႔ရပါတယ္။
ျမိဳ႔ျပမွာ ၾကီးျပင္းသူေတြပီပီ က်န္းမာေရးရႈေထာင့္ကၾကည္႔လို႔ သန္႔စင္ခန္းဝင္မယ္ဆိုတိုင္း ဇီဇာေၾကာင္တတ္သူ စိုးရိမ္ပူပန္တတ္သူ သူငယ္ခ်င္းမေလးေတြလဲ ကၽြန္မတို႔ ပတ္ဝန္းက်င္မွာ ဒုနဲ႔ေဒးပါပဲ။
“ညီမေလး အမ်ားသံုး သန္႔စင္ခန္းေတြဝင္ရင္ ဘိုထိုင္ေပၚမထိုင္ခင္ ေရအရင္ဆြဲခ်ေနာ္… ကိုယ့္အေရွ႔မွာ ဘယ္လိုလူသံုးသြားလဲဆိုတာ မသိႏိုင္ဘူး…. သန္႔စင္ခန္း ကမုတ္ေတြကေန ကူးစက္တတ္တဲ့ ေရာဂါေတြရွိတယ္… ထိုင္ခံုကမုတ္ေပၚမွာ တစ္ရႈးေတြ ေသခ်ာခင္းျပီးမွထိုင္ေနာ္…. သန္႔စင္ခန္းသံုးျပီးတိုင္းလက္ေဆးအံုး”
“သူငယ္ခ်င္းေရ တတ္ႏိုင္သေလာက္ အမ်ားသံုး သန္႔စင္ခန္းေတြကို ေရွာင္ႏိုင္ရင္ေရွာင္ပါ… ခုေခတ္ၾကီးမွာ ကူးစက္ေရာဂါေတြဆိုတာကလဲ မ်ားပါဘိနဲ႔…. မသံုးမျဖစ္လို႔ သံုးမယ္ဆိုလဲ ပိုးသတ္ေဆးပါတဲ့ လက္ကိုင္ပုဝါ အစိုထုတ္ေလး ( wet tissue) ေတြ ေဆာင္ထား…ဘိုထိုင္ကို မထိုင္ခင္ အရင္ လက္ကိုင္ပုဝါ အစိုေလးနဲ႔သုတ္ေလ…”

အခ်ိဳ႔ေသာ သူငယ္ခ်င္းမေလးေတြကေတာ့ သန္႔စင္ခန္းကို အညစ္အေၾကးစြန္႔တဲ့ ေနရာတစ္ခုထက္ပိုလို႔ မြမ္းမံတတ္ၾကသူေတြ။  ဘယ္သူ ဘယ္ဝါအိမ္က ေရခ်ိဳးခန္းေလးက ဘယ္လို သန္႔စင္ခန္းေလးက ဘယ္လို သန္႔စင္ခန္းနားေၾကာင္း တခုတ္တရေျပာၾကသလို ကိုယ္ပိုင္သန္႔စင္ခန္းေလးေတြကိုလည္း အတတ္ႏိုင္ဆံုး အလွဆင္တတ္သူေတြ။

သန္႔စင္ခန္းမွာ ျဖန္းတဲ့ အေမႊးဘူး သန္႔စင္ခန္းသံုး ပရုတ္လံုး သန္႔စင္ခန္းသံုး ေရေမႊး ပန္းမာလ္ေတြဝယ္ျပီး သန္႔စင္ခန္းကို အလွဆင္လို႔ မဆံုးႏိုင္ၾကေတာ့။
တခါတရံ စကားစပ္မိလို႔ သန္႔စင္ခန္းေတြအေၾကာင္းေျပာျဖစ္တိုင္းလည္း ဘဝမွာ အျမဲတမ္း အမွတ္ရေစခဲ့တဲ့ သန္႔စင္ခန္းအေတြ႔အၾကံဳေတြကို ဖလွယ္ၾကျပန္ေသးတာ။
ကၽြန္မကိုယ္တိုင္လည္း လြန္ခဲ့တဲ့ သံုးႏွစ္ေလာက္က ကၽြန္မတို႔ ျမိဳ႔ေလးနဲ႔ သိပ္မေဝးလွတဲ့ ျမိဳ႔ေလးမွာရွိတဲ့ ျမန္မာဇနီးေမာင္ႏွံ ႏွစ္ဦးဆီကို သြားလည္ရင္း အိမ္ရွင္ကို ခြင့္ေတာင္းလို႔ သန္႔စင္ခန္းသံုးခဲ့ဘူးပါသည္။

ဧည္႔ခန္းနဲ႔ ကပ္လ်က္မွာ ရွိတဲ့ သန္႔စင္ခန္းကို တံခါးဖြင့္လိုက္တာနဲ႔ ေမြးပြ ေကာေဇာအျပည္႔ခင္းထားတဲ့ သန္႔စင္ခန္းေလးက ကၽြန္မကို ဆီးၾကိဳေနခဲ့သည္။  ရုတ္တရက္ဆိုသလို ထူးျခားလွတဲ့ သန္႔စင္ခန္းအျပင္အဆင္ေၾကာင့္ အံ႔ၾသသြားမိသလို အခန္းမ်ားမွားေလေရာ့သလားလို႔ အေတြးဝင္ျပီး ထိတ္လန္႔သြားမိသည္။ ကၽြန္မတို႔ကို ဧည္႔ခံေနတဲ့ ဧည္႔ခန္းက်ယ္ၾကီးထဲမွာေတာင္ ေမြးပြ ေကာ္ေဇာ္ကို ခန္းလံုးျပည္႔ ခင္းထားတာမေတြ႔ခဲ့ရ။ 

ဒါေပမယ့္ သန္႔စင္ခန္းေလးထဲမွာ  ျပင္ဆင္ထားတာကေတာ့ သာမန္အိမ္တစ္အိမ္ရဲ႔ သန္႔စင္ခန္းရယ္လို႔ မယံုႏိုင္စရာ။ ခန္းလံုးျပည္႔ခင္းထားတဲ့ ေမြးပြ ေကာ္ေဇာ မီးခိုးေရာင္ေဖ်ာ့ေဖ်ာ့ေလးရယ္ အိမ္တြင္း အလွစိုက္တဲ့ ရြက္လွပင္ပု စိမ္းစိမ္းေလးေတြရယ္ နံရံကပ္ စာအုပ္စင္ေလးျဖဴျဖဴေလးေတြရယ္ လက္ေဆးကန္ေလးေပၚက ပန္းအိုးျဖဴေလးရယ္ ပန္းေျခာက္ေလးေတြ ထည္႔ထားတဲ့ ခြက္လွလွေလးေတြရယ္ အိမ္သာ ကမုတ္ထဲမွာလဲ ပရုတ္ပါတဲ့ အေမႊးနံ႔တမ်ိဳးသံုးထားမွန္းသိသာေစတဲ့ ေရအျပာေရာင္ေလးရယ္ အခန္းထဲမွာ တပ္ဆင္ထားတဲ့ ေအာ္တိုမက္တစ္ ေရေမႊးျဖန္းစက္ကေလးရယ္ စံုစံုလင္လင္ လွလွပပ အလွဆင္လို႔။
ေရခ်ိဳးခန္းေတြ အိမ္သာေတြဆိုတာ အိမ္ေတြမွာ စိုထိုင္းမႈအမ်ားဆံုးမို႔ ေရာဂါပိုးမႊားအမ်ားဆံုးခိုေအာင္းတတ္တဲ့ ေနရာရယ္လို႔ သတ္မွတ္ထားၾကတာကိုၾကားဖူးခဲ့တာ။ ဒါ့ေၾကာင့္လဲ အိမ္ရွင္မ အမ်ားစုက ေရခ်ိဳးခန္းေတြ သန္႔စင္ခန္းေတြကို အတတ္ႏိုင္ဆံုး ေျခာက္ေသြ႔ေအာင္ ထိန္းသိမ္း ဂရုစိုက္ေနၾက။ ဒါေပမယ့္ သန္႔စင္ခန္းကို ခန္းလံုးျပည္႔ ေကာေဇာခင္းထားတာမ်ိဳးေတာ့ ဘယ္မွာမွမေတြ႔ဖူး မျမင္ဖူးခဲ့ပါ။

ဒါ့ေၾကာင့္လဲ ျမန္မာ မိတ္ေဆြအိမ္က လွပ ခ်စ္စဖြယ္ သန္႔စင္ခန္းေလးကို ေတြ႔ျပီးတည္းက ၾကယ္ငါးပြင့္အဆင့္ရွိတဲ့ ဟိုတယ္ၾကီးေတြေရာက္တာေတာင္ သူတို႔ရဲ႔ သန္႔စင္ခန္းေတြကို ခန္းနားလွပတယ္လို႔ မခံစားမိေတာ့။
တကယ္ေတာ့ ကၽြန္မတို႔ ျမိဳ႔ေလးမွာရွိတဲ့ ေစ်းဝယ္စင္တာေတြမွာ သန္႔စင္ခန္းေတြကို ခမ္းခမ္းနားနား လွလွပပ ျပင္ဆင္ထားတတ္တာမ်ားသည္။ ကမၻာ့အၾကီးဆံုး ေစ်းဝယ္စင္တာရယ္လို႔ သတ္မွတ္ထားတဲ့ ဒူဘိုင္းေမာလ္ရဲ႔ သန္႔စင္ခန္းအတြင္းပိုင္း အျပင္အဆင္ေတြကေတာ့  လိုအပ္တာထက္ ခမ္းနားထည္ဝါလွသည္။ ဆိုဖာရွည္ၾကီးေတြကို သန္႔စင္ခန္းအဝင္ဝမွာ ေတြ႔ရျပီး သန္႔စင္ခန္းေတြအားလံုးကလည္း ေျခာက္ေသြ႔ သန္႔ရွင္းလြန္းလွသည္။ ပန္းအိုးၾကီးေတြထဲမွာ ပန္းပြင့္ခပ္ၾကီးၾကီးေတြနဲ႔ အလွဆင္ထားတာမို႔ ကၽြန္မတို႔ မိန္းမသားေတြကို မေငးေမာပဲ မေနႏိုင္ေအာင္ကို ဆြဲေဆာင္ႏိုင္လြန္းသည္။

မၾကာေသးခင္က ေစ်းဝယ္စင္တာ တစ္ခုကုိေရာက္ေတာ့ အမ်ားသံုးသန္႔စင္ခန္းတစ္ခုကို ေရာက္ခဲ့ရျပန္သည္။ သန္႔စင္ခန္း အဝင္ဝက ဆိုဖာခံုေပၚထိုင္ျပီး သူငယ္ခ်င္းတစ္ေယာက္ကို ေစာင့္ေနရင္း သန္႔စင္ခန္းတာဝန္ခံ ခ်ာတိတ္မေလး သန္႔ရွင္းေရးလုပ္ေနတာကို ဘာရယ္မဟုတ္ ေငးေမာမိသည္။
အခန္းငယ္ေလး ၁၂ ခန္းေလာက္ရွိတဲ့ သန္႔စင္ခန္းက်ယ္ၾကီးထဲမွာ သူမဝန္ေဆာင္မႈေပးေနပံုက ထူးျခားလွသည္။ သန္႔စင္ခန္းထဲက တစ္ေယာက္ထြက္လာထိုင္း သန္႔စင္ခန္းထဲကို အေျပးအလႊားဝင္သြားျပီး  ေျခာက္ေသြ႔ေနတဲ့ ၾကမ္းခင္းကို ထပ္ကာထပ္ကာ သုတ္ျပီး ေျခာက္ေသြ႔ေစသည္။ ဘိုထိုင္အိမ္သာရဲ႔ ထိုင္ခံုေပၚကို ပိုးသတ္ေဆးတမ်ိဳးျဖန္း အဝတ္စနဲ႔ ခပ္နာနာပြတ္တိုက္ျပီး  ေျခာက္ေသြ႔ေစသည္။ ျပီးေတာ့ ဘိုထိုင္ကို မတင္လိုက္ျပီး ကမုတ္ကိုပါ ပိုးသတ္ေဆးထပ္ျဖန္းျပီး ေစ့ေစ့စပ္စပ္ ပြတ္တိုက္ျပီး သန္႔ရွင္းေရးလုပ္ျပန္သည္။ 

သန္႔စင္ခန္းတစ္ခန္းခ်င္းစီကို သူမစိတ္တိုင္းက် သန္႔ရွင္းေရးလုပ္ျပီးမွ ေနာက္ကေရာက္လာသူေတြကို ဝင္ခြင့္ျပဳသည္။ တစ္ေယာက္ဝင္ျပီးတိုင္း တခါ စနစ္တက် သန္႔ရွင္းေရးလုပ္ေပးေနတဲ့ ကေလးမေလးကိုၾကည္႔ျပီး အိုး မိုင္ေဂါ့လို႔ ႏႈတ္ဖ်ားမွ မေရရြတ္ပဲ မေနႏိုင္။ သာမာန္ သန္႔ရွင္းေရးဝန္ထမ္းတစ္ေယာက္ မေပးႏိုင္တဲ့ ဝန္ေဆာင္မႈမ်ိဳးကို ထူးထူးျခားျခားေတြ႔လိုက္ရတာမို႔ အာရွသူ ခ်ာတိတ္မေလးကို မေလးစားပဲ မေနႏိုင္ခဲ့။

ျမိဳ႔ျပအလြန္က ျမိဳ႔ျပမွာ ေနထိုင္သူေတြ သန္႔စင္ခန္းေတြကို ေကာင္းသထက္ေကာင္းေအာင္ သန္႔သည္ထက္ သန္႔ေအာင္ မြမ္းမံ ျပင္ဆင္ ျခယ္သေနၾကတဲ့အခ်ိန္ တျပိဳင္တည္းမွာပဲ  ေက်းလက္ေနလူတန္းစားေတြ ရင္ဆိုင္ေနရတဲ့ အညစ္အေၾကး စြန္႔ဖို႔အခက္အခဲေတြနဲ႔ ေရအခက္အခဲေတြကို လူတိုင္းသတိမမူႏိုင္ခဲ့ပါ။
အခ်ိဳ႔အခ်ိဳ႔ေသာ ျမိဳ႔ၾကီးျပၾကီးေတြမွာ အေျခခံပညာေက်ာင္းေတြမွာ ယေန႔အခ်ိန္အထိ ေက်ာင္းသားဦးေရနဲ႔ ညီမွ်တဲ့ က်န္းမာေရးနဲ႔ ညီညြတ္တဲ့ သန္႔စင္ခန္းေတြရွားပါးေနဆဲ။ ကမၻာတဝွမ္းလံုးမွာ သန္႔စင္ခန္းအခက္အခဲေတြေၾကာင့္ ေက်ာင္းမတက္ႏိုင္ၾကတဲ့ ေက်ာင္းသူေတြရဲ႔ ေက်ာင္းေခၚခ်ိန္ ပ်က္ကြက္မႈရာႏႈန္းက ၁၁ ရာခိုင္ႏႈန္းအထိ ျမင့္ေနခဲ့သည္။

“ကၽြန္ေတာ့္သမီးေလးက သန္႔စင္ခန္းအခက္အခက္ေၾကာင့္ မုန္႔စားနားတဲ့အခ်ိန္ေတြမွာ အိမ္ကိုျပန္လာျပီး သန္႔စင္ခန္းသံုးရပါတယ္။ တကယ္ေတာ့ သန္႔စင္ခန္းဟာ မိန္းကေလးတစ္ေယာက္ရဲ႔ ဂုဏ္သိကၡာတစ္ခုပါပဲ။ အထူးသျဖင့္ ေက်ာင္းတက္ေနတဲ့ ကေလးေတြအတြက္  စာသင္ဖို႔ ခဲတံနဲ႔ စာအုပ္ေတြ လိုအပ္သလို သန္႔ရွင္းတဲ့ သန္႔စင္ခန္းေတြလဲ မရွိမျဖစ္ လိုအပ္ပါတယ္။ ကၽြန္ေတာ္တို႔ စမတ္ဖုန္းေတြ social Network ေတြ အင္တာနက္ေတြ မရွိပဲ ေနလို႔ရပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ သန္႔စင္ခန္းမရွိပဲနဲ႔ေတာ့ ဘယ္လိုမွ ေနလို႔မရႏိုင္ပါဘူး။”

“ကမၻာၾကီးဟာ စကၠန္႔ ၂၀ မွာ ကေလးငယ္တစ္ေယာက္ႏႈန္း ဆံုးရံႈးေနပါတယ္ ။ ဒါဟာ အညစ္အေၾကးစြန္႔စနစ္ ခ်ိဳ႔တဲ႔မႈေၾကာင့္ပါ ။ တႏွစ္လံုး အတိုင္းအတာနဲ႔ဆိုရင္ တစ္ႏွစ္ကို ၁.၂ သန္းႏႈန္း ေပါ့။ ဒါဟာ ထိထိေရာက္ေရာက္ ၾကိဳတင္ ကာကြယ္တားဆီးႏိုင္ပါရက္နဲ႔ ဆံုးရံႈးေနတဲ့ ပမာဏပါပဲ။ စနစ္မက်တဲ့ အညစ္အေၾကးစြန္႔စနစ္ေတြေၾကာင့္ မသန္႔ရွင္းတဲ့ အစားအစာေတြနဲ႔ မသန္႔ရွင္းတဲ့ ေရေတြေၾကာင့္ ဝမ္းပ်က္
ဝမ္းေလ်ာေရာဂါေတြ ရလာမယ္။ ဒါ့ေၾကာင့္ လူတိုင္းေစ့ သန္႔ရွင္းတဲ့ သန္႔စင္ခန္းေတြ သံုးႏိုင္ဖို႔ တကယ္ကို လိုအပ္ပါတယ္။”

“ေက်းလက္ေဒသကလူေတြက သန္႔စင္ခန္း (အိမ္သာ) ေတြနဲ႔ မယဥ္ပါးၾကဘူး။ ဘယ္လိုသံုးရမွန္းလဲ မသိၾကဘူးေလ… ဒီေတာ့ ေက်းလက္မွာ အိမ္သာေတြေဆာက္ေပးရံုနဲ႔ မျပီးေသးဘူး …ျပည္သူေတြကို သန္႔စင္ခန္းေတြနဲ႔ ပက္သက္တဲ့ အသိပညာေတြ ေဝမွ်ေပးဖို႔လဲ လိုအပ္ပါတယ္… ဒါမွ သူတို႔ တကယ့္လိုအပ္ခ်က္ကိုသိျပီး စနစ္တက် သံုးတတ္မွာေပါ့…အဲလိုမွ မဟုတ္ရင္ ခင္ဗ်ားတို႔ေဆာက္ေပးလိုက္တဲ့ အိမ္သာေတြ ေရခ်ိဳးခန္းေတြကို အသီးအႏွံေတြေလွာင္တဲ့ စတိုခန္းလုပ္ျပီး  ကိုယ္ေတာ္ေခ်ာေတြက  ထံုးစံအတိုင္း ေတာတိုးေနၾကအံုးမွာဗ်….”
“အိမ္တစ္အိမ္မွာ စနစ္တက် ေဆာက္ထားတဲ့ သန္႔စင္ခန္း မရွိဘူးဆိုရင္ အဲဒီအိမ္မွာေနတဲ့ အမ်ိဳးသမီးေတြ သမီးငယ္ေတြ သိပ္ကို အရုပ္ဆိုး အက်ည္းတန္တာပဲ…သိကၡာမဲ့ရတယ္ အရွက္မဲ့ရတယ္…ဒါ့ေၾကာင့္ အိႏၵိယႏိုင္ငံမွာ No Toilet, No Bride ဆိုျပီး ကမ္ပိန္းေတြလုပ္ၾကေသးတယ္…”
အစည္းအေဝးေတြ အလုပ္ရံုေဆြးေႏြးပြဲေတြမွာ သန္႔စင္ခန္းေတြရဲ႔ အေရးပါပံုနဲ႔ပက္သက္ျပီး တြင္တြင္က်ယ္က်ယ္ ပြင့္ပြင့္လင္းလင္းေဆြးေႏြးလာၾကျပီ။ အမ်ိဳးသမီးေလးေတြ သန္႔စင္ခန္းကို အိေျႏၵရရ သံုးႏိုင္ဖို႔ လူမႈေရး စိတ္ဓါတ္ရွိသူေတြက ကိုယ္ထူကိုယ္ထ ကူညီအားေပးၾက ပညာေပးၾက စည္းရံုးလႈ႔ံေဆာ္လာၾကျပီ။

ႏိုဝင္ဘာလ ၁၉ ရက္ေန႔ကို ကမၻာ့သန္႔စင္ခန္းေန႔အျဖစ္ သတ္မွတ္ျပီး ၂၀၀၁ ခုႏွစ္မွစတင္ကာ ကမၻာအႏွံ႔အျပားမွာ တြင္တြင္က်ယ္က်ယ္ က်င္းပလာခဲ့ၾကတာလည္း ၁၄ ႏွစ္တိတိရွိခဲ့ျပီ။
ကမၻာ့သန္႔စင္ခန္း အဖြဲ႔အစည္းမွ ၾကီးမွဴးျပီး ကမၻာ့သန္႔စင္ခန္းေကာလိပ္ကို ၂၀၀၅ ခုႏွစ္မွာ စတင္ဖြင့္လွစ္ခဲ့ျပီး  သန္႔စင္ခန္း ေတြနဲ႔ ဆက္ႏြယ္ေနတဲ့ သင္ရိုးေတြကို ကမၻာ့သန္႔စင္ခန္းေကာလိပ္မွာ ျပဌားန္း သင္ၾကားေပးေနခဲ့ျပီ။

၂၀၀၁ ခုႏွစ္ကစလို႔ World Toilet Summit ကို ႏိုင္ငံတကာမွာ ႏွစ္စဥ္က်င္းပခဲ့သလို ၂၀၁၄ ႏိုဝင္ဘာလမွာလဲ အိႏိၵယႏိုင္ငံ ေဒလီျမိဳ႔မွာ က်င္းပဖို႔ တာစူေနၾကျပီ။  လက္ရွိ အိႏိၵယႏိုင္ငံမွာ လူ၂ ေယာက္မွာ ၁ ေယာက္ဟာ စနစ္တက် သန္႔စင္ခန္းသ့ုးစြဲခြင့္မရေသး။ အိႏိၵယ ႏိုင္ငံတစ္ႏိုင္ငံလံုးအတိုင္းအတာအရ လူဦးေရရဲ႔ တဝက္တိတိဟာ သန္႔ရွင္းတဲ့ ေရ သန္႔ရွင္းတဲ့ သန္႔စင္ခန္းေတြနဲ႔ ေဝးေနဆဲ။

သန္႔စင္ခန္း အခက္အခဲေတြ ေရရွားပါးမႈေတြနဲ႔ပက္သက္ျပီး တြင္တြင္က်ယ္က်ယ္ လႈပ္ရွားလာၾကတဲ့ အဖြဲ႔အစည္းေတြ ကိုယ္ထူကိုယ္ထ ၾကိဳးပမ္းေနသူေတြၾကားမွာ Matt Damon ကို လြန္ခဲ့တဲ့ ရက္ပိုင္းက ေတြ႔ခဲ့ရပါေသးတယ္။
လူမႈကြန္ယက္ စာမ်က္ႏွာေတြေပၚမွာ ေရပန္းစားေနခဲ့တဲ့ Ice Bucket Water Challenge ( ေရခဲေရ ေလာင္းျပီး စိန္ေခၚတဲ့ အစီစဥ္ေလး) အေၾကာင္းကို စိတ္ဝင္တစားနဲ႔ လိုက္ၾကည္႔မိရာက ထူးျခားတဲ့ စိန္ေခၚသူတစ္ေယာက္ကို မထင္မွတ္ပါပဲ ေတြ႔လိုက္ရပါတယ္။ တကယ္ေတာ့ ဒီအစီအစဥ္ေလးဟာ ကမၻာ တဝွမ္းလံုးမွာရွိတဲ့ စီးပြားေရး ႏိုင္ငံေရး အနုပညာ နယ္ပယ္ေတြက နာမည္ေက်ာ္ေတြ ဦးေဆာင္ျပီး ALS လို႔ေခၚတဲ့ ေဝဒနာခံစားေနရသူေတြအတြက္ ရံပံုေငြရွာတဲ့ အစီအစဥ္ေလး တစ္ခုလို႔ေျပာလို႔ရပါတယ္။

Matt Damon ကေတာ့သူမ်ားေတြလို အသင့္ခပ္ယူလာတဲ့ ေရပံုးထဲက ေရကို ေလာင္းခ်တာမ်ိဳးမဟုတ္ပဲ သူ႔ေရခ်ိဳးခန္းထဲမွာရွိတဲ့ အိမ္သာ ကမုတ္ထဲက ေရေတြကို ေရခဲပံုးထဲကို တစ္ခြက္ခ်င္း ခပ္ထည္႔ျပီး ေရခဲေရ ေလာင္းတဲ့ စိန္ေခၚမႈကို သူမ်ားနဲ႔မတူေအာင္ ထူးထူးျခားျခား တင္ဆက္ခဲ့ပါတယ္။
အိမ္သာ ကမုတ္ထဲက ေရေတြကို ခြက္ကေလးနဲ႔ တစ္ခြက္ခ်င္း ခပ္ထည္႔ရင္း
“ ကၽြန္ေတာ္ ဒီကမုတ္ထဲကေရကို သံုးျပီး စိန္ေခၚမယ္ဆိုေတာ့ ကၽြန္ေတာ့္အမ်ိဳးသမီးက သိပ္ကို ရြ႔ံစရာေကာင္းတယ္လို႔ ဆိုခဲ့ပါတယ္။ တကယ္ေတာ့ အခုကၽြန္ေတာ္တို႔ အသံုးျပဳေနတဲ့ အိမ္သာကမုတ္ခြက္ထဲက ေရေတြဟာ အခ်ိဳ႔အခ်ိဳ႔ေသာ အရပ္ေတြမွာ လူေတြ ေသာက္သံုးေနရတဲ့ ေရေတြထက္ အမ်ားၾကီး သန္႔ရွင္းပါေသးတယ္…ကမၻာေပၚမွာ ေရခ်ိဳေရသန္႔အတြက္ အခက္ေတြ႔ေနသူ အေရအတြက္ဟာ မီလ်ံ ၈၀၀ ေလာက္ရွိေနပါတယ္။ ၂၀၁၃ ခုႏွစ္အထိ ကမၻာေပၚမွာ အိမ္သာမရွိပဲ အညစ္အေၾကးစြန္တဲ့ အခက္အခဲကို ရင္ဆိုင္ေနရသူ ၂.၅ ဘီလ်ံအထိ ရွိေနေသးတယ္ဆိုတာ ခင္ဗ်ားတို႔ သိၾကရဲ႔လား”  
“အိမ္သာရယ္လို႔ စနစ္တက် မရွိတဲ့ ေဒသေတြမွာ လူေတြအလြယ္အကူ အညစ္အေၾကးစြန္႔တတ္တဲ့ ေနရာေတြဟာ ေရအရင္းအျမစ္ အစားအေသာက္ အရင္းအျမစ္ေတြ ရဲ႔ အနီးအပါး ပါတ္ဝန္းက်င္ေတြပါ။ အဲဒီလို စနစ္မက်တဲ့ အညစ္အေၾကးစြန္႔သူမ်ားေၾကာင့္ ကူးစက္ေရာဂါေတြနဲ႔ အမည္မတပ္ႏိုင္တဲ့ ေရာဂါေတြေၾကာင့္ အသက္ဆံုးရံႈးသူေတြ မေရမတြက္ႏိုင္ေအာင္ ရွိခဲ့ပါတယ္။ ဒီအခက္အခဲေတြကို စာနာနားလည္ႏိုင္ေစဖို႔ရည္ရြယ္ခ်က္နဲ႔ အိမ္သာကမုတ္ထဲက ေရကိုသံုးျပီး စိန္ေခၚရတာပါ”…လို႔ သူက ဆိုခဲ့ပါတယ္။

သန္႔စင္ခန္းနဲ႔ ပက္သက္တဲ့ စိတ္ဝင္စားစရာ အခ်က္အလက္ေတြကေတာ့
(၁) သန္႔စင္ခန္းသံုး စကၠဴေတြကို ပထမဆံုး မွာယူသံုးစြဲသူေတြက တရုတ္လူမ်ိဳးေတြျဖစ္ျပီး ေအဒီ ၁၃၉၁မွာ အိမ္သာသံုးစကၠဴေတြကို စသံုးခဲ့ပါတယ္။ စတင္သံုးစြဲစဥ္ကာလတုန္းက တစ္ရွဴးစအရြယ္အစားဟာ တစ္ရြက္ကို ႏွစ္ေပကေန သံုးေပအထိ ရွိပါတယ္
( ၂ )၁၈၉၀ ခုႏွစ္မွာ Scott Paper Company က ယခုလက္ရွိမွာ အလုပ္ျပဳေနၾကတဲ့ တစ္ရွဴးလိပ္ေတြကို စတင္ ထုတ္လုပ္ခဲ့ပါတယ္။
အိမ္သာသံုးစကၠဴေတြ မေပၚခင္ အေစာပိုင္းကာလေတြတုန္းက အေမရိကန္ႏိုင္ငံမွာ သတင္းစာ ဂ်ာနယ္ေတြ ကတ္တေလာက္ေတြကို အသံုးျပဳခဲ့ၾကပါတယ္ ဟာဝိုင္အီမွာေတာ့ အုန္းဆံခြံေတြကို အသံုးျပဴခဲ့ၾကပါတယ္

( ၃) အဂၤလန္ႏိုင္ငံသားေတြဟာ တေန႔ကို ေျခာက္ၾကိမ္ကေန ရွစ္ၾကိမ္အထိ သန္႔စင္ခန္းသြားေလ့ရွိၾကပါတယ္။ ပ်မ္းမွ်ျခင္းအားျဖင့္ တစ္ႏွစ္ကို သန္႔စင္ခန္း အသံုးျပဳတဲ့အၾကိမ္အေရအတြက္ ၂၅၀၀ ခန္႔ရွိပါတယ္။ ဒါ့ေၾကာင့္ သာမန္လူတစ္ေယာက္ဟာ ဘဝသက္တမ္းတစ္ေလွ်ာက္မွာ အိမ္သာထဲမွာ အခ်ိန္သံုးႏွစ္ေလာက္ ကုန္ဆံုးေစခဲ့ပါတယ္။

( ၄) ေလ့လာေတြ႔ရွိခ်က္ေတြအရ အဂၤလန္ႏိုင္ငံရဲ႔ လူဦးေရ ၈ သန္းေက်ာ္ဟာ သန္႔စင္ခန္းထဲမွာ လက္ကိုင္ဖုန္းသံုးေလ့ရွိၾကပါတယ္။ လူဦးေရ ၇ သန္းေက်ာ္ဟာ သူတို႔လက္ကိုင္ဖုန္းေတြ အိမ္သာထဲကို ျပဳတ္က်ဘူးတယ္လို႔ ဝန္ခံၾကပါတယ္။

( ၅ )လူ အေယာက္ ၂၀ မွာ တစ္ေယာက္သာ သန္႔စင္ခန္းသံုးျပီးတိုင္း လက္ကို ေသေသခ်ာခ်ာ ေဆးေၾကာေလ့ရွိပါတယ္။

( ၆) ႏွစ္စဥ္ႏွစ္တိုင္း အေမရိကန္လူမ်ိဴး ေလးေသာင္းခန္႔ဟာ သန္႔စင္ခန္းထဲမွာ ဒဏ္ရာအနာတရ ျဖစ္ေလ့ရွိပါတယ္။

( ၇ ) ပထမဆံုးအၾကိမ္ က်ား မ သီးျခား သန္႔စင္ခန္းကို ၁၇၃၉ ခုႏွစ္မွာ ျပင္သစ္ႏိုင္ငံက ပြတ္ရွ္ပါတီမွာ စတင္သံုးစြဲခဲ့ပါတယ္။

( ၈ ) ၁၉၉၂ ခုႏွစ္ စစ္တမ္းေတြအရ ကမၻာေပၚမွာ အဆိုးရြားဆံုး အမ်ားသံုးသန္႔စင္ခန္းေတြကို အဂၤလန္ႏိုင္ငံမွာ ေတြ႔ရတယ္လို႔ဆိုပါတယ္။ အဂၤလန္ႏိုင္ငံျပီးရင္ အဆိုးရြားဆံုးအဆင့္ ဒုတိယ တတိယနဲ႔ စတုတၳေနရာေတြကိုေတာ့ ယိုးဒယား ဂရိနဲ႔ ျပင္သစ္ႏိုင္ငံေတြလို႔ ဆိုပါတယ္။

( ၉) လူတစ္ေယာက္စာ သန္႔စင္ခန္းထဲမွာ တေန႔ကို တစ္ရွႈးေပပါ ၅၇ ရြက္ခန္႔ သံုးစြဲၾကတယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။

( ၁၀ )  သြားဘက္ဆိုင္ရာ ကၽြမ္းက်င္ပညာရွင္ေတြက သြားပြတ္တံေတြကို အိမ္သာကမုတ္နဲ႔ အနည္းဆံုး ၆ ေပေလာက္ခြာျပီး သိမ္းဆည္းၾကဖို႔ အၾကံျပဳထားပါတယ္။


World Toilet day 19 Nov 2014 အမွတ္တရ

ႏွင္း (မာယာ)

0 comments:

My Blog List